Gooi de Verenigde Staten uit de Navo: column Rob de Wijk in Trouw op 16 januari 2026
Onderstaande column van Rob de Wijk in Trouw riep zeer veel reacties op en leidde tot een column van Bert Wagendorp in de Volkskrant. Wagendorp schreef: ‘Rob de Wijk, de vermaarde buitenlandcommentator, pleitte er vrijdag in Trouw onomwonden voor de VS uit de Navo te donderen. Volgens Rob moeten we ophouden met het mantra dat “we niet zonder Amerika kunnen”. “Het is een kwestie van willen.” Sa is’t mar krek en net oars. Nu zul je zeggen: wat moet ik ermee op de sportpagina van de Volkskrant, doe mij een scherpe analyse over de vernedering van Ajax of een voorbeschouwing op het naderende wielerseizoen.
Maar ik haal Rob, een man naar mijn hart, hier niet voor niets aan. De Wijk heeft de moed het ondenkbare te denken: we zijn die hondsbrutale lui spuugzat, flikker die kutamerikanen eruit!’
De meest belachelijke uitspraak die onlangs door Trump werd gedaan is dat de NAVO ervoor moet zorgen dat Groenland Amerikaans wordt. Het lijkt erop dat deze president niet door heeft dat hij zelf de leider van de NAVO is en dat, als hij zijn zin krijgt, dit het einde van het bondgenootschap betekent.
Wat Trumps beweegredenen ook zijn, de Europese NAVO-leden moeten paal en perk aan zijn imperialisme stellen. Aan zo’n leider van de NAVO heb je niets, dus moeten de inmiddels voormalige Europese bondgenoten dreigen Amerika uit de NAVO te gooien.
Ik hoor voortdurend de mantra dat ‘we niet zonder Amerika kunnen’. Onzin. Het is een kwestie van willen.
De Amerikaanse troepen zijn eenvoudig door Europese te vervangen. Franse en Britse kernwapens kunnen de nucleaire taak van de Amerikanen overnemen. Met behulp van het Oekraïense Delta-systeem gekoppeld aan Europese satellietsystemen kunnen we ook zelf grote militaire operaties uitvoeren. Geavanceerde langeafstandswapens kunnen we inmiddels samen met Oekraïne ontwikkelen. Het EU-programma ReArm Europe komt op stoom. Over een paar jaar zijn de belangrijkste gaten in de Europese defensie gedicht.
Als Amerika uit de NAVO wordt gegooid is de schade voor de Amerikaanse machtspositie in de wereld rampzalig. De luchtmachtbasis Ramstein en het hoofdkwartier Stuttgart zijn bijvoorbeeld essentieel voor de Amerikaanse operaties in Afrika en het Midden-Oosten. Vanuit Ramstein worden drones over de hele wereld aangestuurd. Bovendien is de terugtrekking van Amerikaanse troepen en de ontmanteling van bases zelfs voor de Amerikanen onbetaalbaar.
Als Groenland is ingepikt en Trump verder gaat, bijvoorbeeld door zijn pijlen op het militair mogelijk nog relevantere Noorse Spitsbergen te richten, dan moeten we Amerika economisch raken.
De ‘nucleaire optie’ die de EU kan toepassen is het anti-dwanginstrument waarmee Amerika de toegang tot de Europese geïntegreerde markt geheel of gedeeltelijk kan worden ontzegd. Minder schadelijk zijn gerichte sancties, hoge importheffingen voor Amerikaanse producten, inreisverboden voor Amerikaanse politici en industriële leiders, het sterk verminderen van dollartransacties, ‘buy European’ wetgeving, het aanpakken van de Amerikaanse techbedrijven door middel van de Digital Services Act en de Digital Market Act en het snel minder afhankelijk worden van Amerikaanse LNG. De lijst is eindeloos.
Trump roept voortdurend dat hij ‘de kaarten in handen heeft’. Maar in zijn zelfoverschatting gaat hij voorbij aan de macht van Europa, beter gezegd de EU.
Mits Europese landen zich van hun macht bewust worden en die willen gebruiken. Militair worden al stappen gezet in antwoord op de Russische dreiging. Economisch kan Europa met een mond spreken als om handelspolitiek gaat. Want dan is Brussel aan zet.
Jean Claude Juncker, afkomstig uit het nietige Luxemburg, wist in 2018 als voorzitter van de Europese Commissie Trump in zijn hok te schoppen toen deze heffingen op Europese auto’s afkondigde
Europese leiders moeten Junckers taal van de macht gaan spreken. Geen ‘deals’ sluiten, want dat is voor Trump een eufemisme voor capitulatie. Dus niet onderhandelen, maar nee zeggen tegen Amerikaans landjepik en Trump duidelijk maken welke prijs hij voor zijn agressie moet betalen. Zelf betalen we voor het onder druk zetten een hoge prijs, maar als we Trump zijn zin geven betalen we uiteindelijk een nog hogere prijs.
Column gepubliceerd in Trouw op 16 januari
Headerbeeld: Official White House photo (public domain)